[ REHBER ]

TSPB Hakem Heyeti fon uyuşmazlığına bakar mı?

Heyet, Birlik üyesi ile müşteri arasında borsa işlemleri dışındaki sermaye piyasası faaliyetinden doğan zarar ve tazminat uyuşmazlığına bakar. Fonun değer kaybı, bu sıfata ve bu kapsama girmeden heyet konusu olmaz.

Resmî düzenleme

Kim ve hangi uyuşmazlık

Heyet, taraflardan en az biri Birlik üyesi olmak üzere, üyeler arasında veya üye ile müşteri arasında borsa işlemleri dışındaki sermaye piyasası faaliyetinden doğan uyuşmazlığı inceler. Üye, aracı kurum, banka, portföy yönetim şirketi ve payları borsada işlem gören yatırım ortaklığıdır. İncelenen talep, müşterinin zarar, ziyan ve tazminat talebidir. Manevi tazminat aynı başvuruda varsa heyet yalnız maddi zarara bakar ve manevi tazminatta görevsizlik kararı verir.

Fon katılma payının fiyatının düşmesi, tek başına bu faaliyet uyuşmazlığı değildir. Satış, emir veya saklama iddiası varsa, karşı tarafın üye olup olmadığı ve işlemin borsa işlemi olup olmadığı ayrıca kurulur. Satıştaki bilgilendirme kuralları banka ve aracı kurum sayfasındadır.

Resmî düzenleme

Heyete gitmeden reddedilenler

Sekretarya, yönergedeki şu başvuruları heyete iletmez. Cevabın ulaşması veya tebliğinden itibaren altmış günü geçenler. İşlem veya eylemden itibaren beş yıl içinde iletilmeyenler. Yargıya veya tüketici hakem heyetine intikal etmiş olanlar. Sermaye piyasası faaliyeti dışında kalanlar. İflasına, tasfiyesine veya faaliyetinin tamamen durdurulmasına karar verilen üye hakkındakiler. Kanunlarda suç sayılan fiiller. Heyetin daha önce karara bağladıkları. Çözüme kavuşmuş, yazılı mutabakat veya yazılı ibra konusu olanlar. Adli yargı yerinin görev alanındaki talep konuları.

Borsa işlemi, heyetin inceleme cümlesinin dışındadır. Doğrudan SPK’ya giden ve Kurulun Birliğe yönlendirdiği borsa dışı uyuşmazlıkta, üyeye ön başvuru şartı aranmaz. Yönlendirme yoksa şikâyet, heyet dosyası açmış sayılmaz. Adli yargı yerinin görev alanındaki talepler de heyete iletilmez. Yönerge, hangi fon talebinin bu bentte kaldığını ayrıca listelemez. Bu ayrım dosyadaki talep konusuna bağlıdır.

Sınır

Mahkemenin yerine geçmez

Heyet kararı, üye yönünden Birlikçe alınan karar hükmündedir. Karara, tebliğden itibaren on iş günü içinde Kurul nezdinde itiraz edilir. İtiraz dilekçesi Birliğe verilir. On iş günü içinde itiraz olmazsa veya Kurul kararı tebliğ edilirse karar kesinleşir. Kurulun itiraz üzerine vereceği karar kesindir.

Yönerge m.14/5, sabit bir lira yazmaz. Uygulanması zorunlu lehe karar sınırını, Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m.6’daki ve her yıl artırılan parasal en üst sınıra bağlar. 2026’da bu sınır 186.000 TL’nin altıdır. Karar başvuru sahibi lehine kesinleşmişse ve tutar bu sınırın altındaysa, yargı yolu açık olmak üzere üye kararı uygular. Uygulama, kesinleşen kararın üyeye tebliğinden itibaren on iş günüdür. Bu zorunluluk, davanın açılamayacağı anlamına gelmez. Heyet sürerken uyuşmazlık yargıya veya tüketici hakem heyetine giderse heyetin görevi sona erer ve dosya işlemden kaldırılır. Ticari davadaki arabuluculuk şartı bu başvurunun yerine konmaz.